گفتمان ناسیونالیستی نژادگرایانه‌ ایران را بر باد می‌دهد

آرشیو یادداشت‌ها با برچسب

قاجار

تعداد مطالب: 11

گفتمان ناسیونالیستی نژادگرایانه‌ ایران را بر باد می‌دهد

گفتمان ناسیونالیستی نژادگرایانه‌ ایران را بر باد می‌دهد

اگر ناسیونالیسم را برساختی اجتماعی و مهم‌ترین کارکرد آن را ایجاد هویت ملی و وفاداری به آن از طریق ملت‌سازی بدانیم، تاریخ‌نگاری مهم‌ترین ابزاری است که برای ساختن این سازه اجتماعی نقش‌آفرینی می‌کند.
تفسیر هنر ایرانی بر پایۀ خلقیات اجتماعی: لاابالی‌گری قاجاری و نظامی‌گری پهلوی

تفسیر هنر ایرانی بر پایۀ خلقیات اجتماعی: لاابالی‌گری قاجاری و نظامی‌گری پهلوی

این جستار گریزی‌ست بر تغییرات خلق‌وخوی و اخلاق اجتماعی و تأثیر آن در هنر در دوران قاجار و پهلوی. نویسنده از طریق کندوکاو در متون و مجلات هنری عصر پهلوی به دنبال صورت‌بندی فهم جدیدی از بررسی هنر ایرانی‌ست که در آن تأثیرات اخلاقیات اجتماعی و عمومی معنادار است.
اتحادیه: صدیقه دولت‌آبادی از پیامدهای تلاش برای آزادی زنان راضی نبود

اتحادیه: صدیقه دولت‌آبادی از پیامدهای تلاش برای آزادی زنان راضی نبود

عصر روز شنبه ۱۱ اسفندماه ۱۳۹۷ سالن اجتماعات «خانه وارطان» مملو از جمعیتی بود که برای شنیدن از صدیقه دولت‌آبادی از موسسان نظام آموزشی جدید برای دختران در ایران و از فعالان پیشگام حقوق زنان گرد هم آمده بودند.

تصویری از نگاه آمریکایی به جامعه ایرانی

تصویری از نگاه آمریکایی به جامعه ایرانی

رضا مختاری‌اصفهانی، پژوهشگر تاریخ معاصر در مقدمه کتاب «ایرانیان از نگاه آمریکاییان» نوشته است: «آمریکا اگر چه جزیی از دنیای غرب به‌شمار می‌آمد اما برای ایرانیان نشانه‌ای از دنیای جدید و متفاوت از قدرت‌های استعماری اروپا بود.»

قطاری که تاریخ می‌برد

قطاری که تاریخ می‌برد


اگر افتتاح راه‌آهن سراسری را به عنوان مبدا گسترش مهمترین وسیله حمل‌ونقل به شمار بیاوریم، درست ۹۰ سال است که شرق و غرب و شمال و جنوب ایران با مرکزیت ایستگاه راه‌آهن پایتخت به وسیله خطوط فلزی به هم پیوسته است.
تاریخ‌نگاری شفاهی؛ تاریخ‌نگاری حاشیه‌ها

تاریخ‌نگاری شفاهی؛ تاریخ‌نگاری حاشیه‌ها

تاریخ‌نگاری رایج در جهان بر اساس اسناد مکتوب بوده است، اما این تاریخ‌نگاری اغلب محدود به دولت‌ها و نخبگان باقی می‌ماند. تاریخ‌نگاری شفاهی راهی‌ست برای شنیدن صدای گذشتگانی که ردپایشان در مکتوبات وجود ندارد.
نگاهی به کتاب «سیدضیا: عامل کودتا»

نگاهی به کتاب «سیدضیا: عامل کودتا»

مجموعه گفت‌و‌گوهای دکتر صدرالدین الهی با سیدضیاالدین طباطبایی با عنوان «سید ضیا: عامل کودتا» به تازگی منتشر شده است. یاداشت زیر می‌کوشد به اختصار به معرفی این کتاب و مصاحبه‌های آن بپردازد. سیدضیاالدین طباطبایی، سیاست‌مدار ایرانی و نخست‌وزیر ایران در زمان احمدشاه قاجار بود. در کودتای ۱۲۹۹ش. همراه با رضاخان شرکت داشت و رئیس‌الوزرای ایران شد و تا ۱۴ خرداد ۱۳۰۰ در این مقام بود.

چهره‌ی بردگیِ آفریقایی‌ها در ایران عصر قاجار

چهره‌ی بردگیِ آفریقایی‌ها در ایران عصر قاجار

خرید و فروش بردگان آفریقایی در خلیج فارس به پیش از دوره اسلامی برمی‌گردد. روایت‌های قرون وسطایی به شکلی پراکنده به بردگانی اشاره دارند که به‌عنوان مستخدمین خانگی، محافظان، سرباز و دریانوردان در خلیج فارس و از جمله جایی که امروز در جنوب ایران واقع است، به کار مشغول بودند. این رویه از میان قرن‌ها امتداد داشته و دچار رشد و نمو شده است. در تاریخ مدرن ایران، آفریقایی‌ها عضو جدایی‌ناپذیر خانه‌های افراد صاحب امتیاز بودند. مردان سیاه عمدتا اخته (خواجه) بودند و در داخل حرمسرا و خانه‌های شاه کار می‌کردند، در حالی‌که زنان سیاه مستخدمان زنان ایرانی بودند. موضوع بردگی آفریقایی به‌رغم دیرینه بودن، در ایران به ندرت مورد بحث و یا حتی مورد تایید قرار گرفته است. بخشی از آن به دلیل اینست که پژوهشی جامع در مورد بردگی آفریقایی در ایران انجام نشده است. اما عکس‌هایی وجود دارند که حضور بردگان در آنها مشهود است. بخشی از این عکس‌ها در طول چهار سال گذشته مورد توجه پدرام خسرونژاد، انسان‌شناس، قرار گرفته است.