نظام اقتصادی ایران در خدمت بورژوازی مستغلات است

آرشیو یادداشت‌ها با برچسب

اقتصاد

تعداد مطالب: 51

نظام اقتصادی ایران در خدمت بورژوازی مستغلات است

نظام اقتصادی ایران در خدمت بورژوازی مستغلات است

شرق: گیر‌و‌گرفتاری بخش مسکن در این کشور کجاست که گشودن گره‌های آن نه در دست دولت به‌تنهایی است و نه در دستان بازار و مردم؟ بازاری که اکنون در رکود به‌سر می‌برد و بسیاری از کارشناسان معتقدند برای خروج آن از این وضعیت باید بخش‌های دیگر را از رکود خارج کرد تا مسکن نیز لنگان‌لنگان به این جرگه بپیوندد. کمال اطهاری، اقتصاددانی که سال‌هاست بر این حوزه تمرکز کرده و به‌خوبی پستی‌ها‌و‌بلندی‌های آن را می‌شناسد، در این رابطه می‌گوید: «این یک قاعده اقتصادی است که بخش مسکن دیر وارد رکود می‌شود، اما اگر وارد این رکود شد به‌زودی نیز از آن خارج نمی‌شود. در متون اقتصادی نیز مسکن به‏عنوان ضربه‏گیر نامیده می‌شود و نه لوکوموتیو اقتصاد. واژه لوکوموتیو ابداع اقتصاددانان توجیه ‏کننده بورژوازی مستغلات (landed Property Bourgeoisie) در ایران است.» این اقتصاددان معتقد است: «... با بازار اجتماعی‌شده می‌توانیم به مشکلاتی که در شرایط حاضر در کشور وجود دارد، فائق شویم. مشکل مسکن را نه دولت به‌تنهایی می‌تواند حل کند و نه مردم و نه بازار به‌تنهایی. تمامی این مشکلات با نهادسازی حل خواهد شد. نهادسازی یعنی اجتماعی‌شدن فعالیت‌های اقتصادی، فرهنگی و... . شنیدن این پیام از سوی مسوولان بخش دولتی و اپوزیسیون بسیار ضروری است که باید از بازارسپاری و دولت‌سپاری جامعه پرهیز کرد.» این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانید.

آنچه با پول نمی‌توان خرید

آنچه با پول نمی‌توان خرید

یکی از تازه‌های کتاب در بازار، به مسئله‌ای پرداخته‌است که شاید همه ما به شکلی با آن درگیر هستیم. چه چیزهایی را می‌توانیم و یا نمی‌توانیم با پول بخریم؟ مایکل سندل در کتاب «آنچه با پول نمی‌توان خرید: مرزهای اخلاقی بازار» به همین مسئله پرداخته است. در نوشته زیر مباحث این کتاب و فهرست این کتاب معرفی شده‌است.

گزارش مرکز پژوهش‌ها از مشاغل دستفروشی

گزارش مرکز پژوهش‌ها از مشاغل دستفروشی

مرکز پژوهش‌های مجلس‌شورای‌اسلامی در مهرماه ۹۳ مطالعه‌ای جامع در موضوع دستفروشان خیابانی با عنوان "بررسی نحوه‌ی برخورد عوامل شهرداری با سدمعبر و مشاغل دستفروشی (موضوع تبصره‌ی۱ ماده‌ی ۵۵ قانون شهرداری)" انجام داده‌است. بهانه‌ی این مطالعه، به قتل رسیدن دست‌فروشی در شرق تهران در درگیری با مأموران شهرداری است. در یادداشت پیش‌رو حمیده چگونیان مدعی‌ می‌شود که رویکرد این مطالعه قدمی در راستای بهبود وضعیت و پذیرش دستفروشان خیابانی بوده و از نگرش حذفی دیگر نهادها از جمله ریاست جمهوری و مجلس متفاوت است.

تغییر نقش‌های زنان در تحولات اقتصادی ایران

تغییر نقش‌های زنان در تحولات اقتصادی ایران

زندگی زنان امروز ایران به تنهایی می‌تواند نمودی از تغییرات فراگیر چند دهه باشد. تحولات سیاسی پس از انقلاب و جنگ تأثیر مستقیمی بر زندگی نیمی از جمعیت کشور گذاشت. ورود گسترده زنان به دانشگاه و بازار کار به‌تنهایی منشأ تغییرات زیادی بود که در تغییرات عمیق سیاسی و اقتصادی کشور ریشه داشت. کدام عوامل اقتصادی به زنان کمک کرد که سطح و سبک زندگی خود را تغییر دهند؟ چه موانعی پیش پایشان بود و امروز در کدام سوی این زمینِ پرچالش ایستاده‌اند؟ دکتر محمد مالجو، اقتصاددان و پژوهشگر اقتصاد سیاسی، منشأ این تغییر را در تغییرات نظام اقتصادی ایران پس از جنگ می‌داند. او معتقد است اقتصاد خانواده ایرانی دیگر جوابگوی خانواده تک‌نان‌آور نبود و زنان ناگزیر از ورود به بازار کار بودند. مالجو توضیح می‌دهد که چگونه بازار کار این تغییرات را در خانواده ایرانی ایجاد کرد و چطور مناسبات قدرت و جنسیت در خانواده و بازار دستخوش دگرگونی شد. 

درباره «نان»

درباره «نان»

نان گران شد. هفته‌ی پیش شاهد این خبر ناگهانی بودیم، خبری که تاثیر آن را تمامی مردم- گرچه به درجاتی اساسا متفاوت- لمس خواهند کرد. پریسا نصرآبادی در مقاله‌ پیش‌رو گرانی نان را در ادامه‌ دیگر سیاست‌های داخلی و منطقه‌ای بررسی کرده و به تحلیل عواقب و مخاطرات آنها در بستر سیاسی-اقتصادی ایران امروز می‌پردازد.

حراج آموزش رایگان

حراج آموزش رایگان

مسئولان دولت یازدهم  با استدلالاتی شبیه آنچه مدعیان خصوصی‌سازی بنگاه‌های اقتصادی می‌آورند و در جهت کاهش تصدی‌گری دولت، این‌بار به خصوصی‌سازی بخش آموزش عمومی و مدارس دولتی روی آورده‌اند. استدلال‌هایی چون افزایش کارآیی، به هدر نرفتن منابع عمومی و ... . رامین مسلمیان در یادداشت پیش رو به چرایی اتخاذ چنین تصمیمی و نتایج آن پرداخته است.

قطع یارانه عمومی و افزایش یارانه خصوصی؛ دولت یازدهم و پتروشیمی‌های خصوصی

قطع یارانه عمومی و افزایش یارانه خصوصی؛ دولت یازدهم و پتروشیمی‌های خصوصی

خصوصی‌سازی صنایع پتروشیمی بخش بزرگی از خصوصی‌سازی‌های دهه‌های اخیر کشور را تشکیل می‌دهد. بنا بر آمار سازمان خصوصی‌سازی تقریبا 99 درصد شرکت‌های پتروشیمی فعال در ایران تاکنون خصوصی شده و 20 درصد کل خصوصی‌سازی‌های انجام شده در کشور متعلق به صنعت پتروشیمی بوده است. رامین مسلمیان در این یادداشت با توجه به حجم عظیم خصوصی‌سازی‌های انجام شده در صنایع پتروشیمی با نگاهی به وضعیت این صنایع، نمونه‌ای را از پروسه خصوصی‌سازی در کشور ارائه ‌می‌دهد.

 
وضعیت زنان ایران به روایت «مجمع جهانی اقتصاد»

وضعیت زنان ایران به روایت «مجمع جهانی اقتصاد»

گزارش جهانی شکاف جنسیتی در سال2006 توسط «مجمع جهانی اقتصاد» (World Economic Forum) معرفی شد و به‌عنوان شاخصی برای بررسی شکاف جنسیتی در سراسر جهان مورد استفاده قرار گرفت. در این گزارش، میزان برابری بین دو جنس در چهار حوزه بهداشت، آموزش، اقتصاد و سیاست به‌طور سالانه مورد بررسی و مقایسه قرار می‌گیرد. اهمیت این شاخص در کنار دقت عمل بالا و اعتباری که در میان شاخص‌های جهانی دارد، به‌دلیل کیفیت بالای اندازه‌گیری آن است. مجمع جهانی اقتصاد» در نهمین و جدیدترین گزارش خود به بررسی وضعیت نابرابری بین زنان و مردان در ۱۴۲ کشور جهان پرداخته است. بر این اساس، در سال جاری 10کشوری که در بالاترین سطوح برابری جنسیتی قرار دارند عبارتند از: ایسلند، فنلاند، نروژ، سوئد، دانمارک، نیکاراگوئه، رواندا، ایرلند، فیلیپین و بلژیک. رتبه برخی کشورها در این شاخص عبارت است از: آمریکا۲۰، انگلیس۲۶، اسپانیا۲۹، اوکراین۵۶، تایلند۶۱، چین۸۷، هند۱۱۴، قطر۱۱۶، ترکیه۱۲۵ و عربستان۱۳۰. یمن در این گزارش به‌عنوان کشوری شناخته شده که بیشترین نابرابری بین زن و مرد را دارد.
حق نادیده زنان شهری

حق نادیده زنان شهری

چرا نگرش جنسیتی در برنامه‌ریزی شهری باید مورد توجه واقع شود و با چنین رویکردی چه چیزی به دست خواهد آمد؟ برنامه‌ریز شهری در کار خود ناچار است به مسائل متنوعی بیندیشد؛ از فعالیت و اشتغال تا حمل‌ونقل و مسکن و فضاهای باز. جنسیت به همه این مسائل مرتبط است. یادداشت پیش‌رو مروری است کوتاه بر حوزه‌های مهم شهری که بررسی آن بدون حساسیت جنسیتی ناممکن است.
بامداد خمار جام‌جهانی

بامداد خمار جام‌جهانی

کتاب مقدس اهالی فوتبال مجموعه قوانین و مقرراتی است که حکم ۱۰ فرمان این آیین را دارد و توسط کاهنان فیفا تنظیم شده؛ قوانینی که تخطی از آنها می‌تواند حتی گاهی یک ملت را از شرکت در بزرگ‌ترین گردهمایی عشاق این آیین جدید محروم کند، فیفا نهادی است که حتی دولت‌ها نیز یارای مقابله با آن را ندارند. بازیکنان حرفه‌ای فوتبال در دنیا که در چشم مردم عادی به فوق‌ستاره‌های سینمایی می‌مانند، بیش از هرچیز دیگر به راهبان دیرهای قرون وسطی شباهت دارند، فارغ از دقایق کوتاهی که در رسانه‌ها ظاهر می‌شوند، حداقل در دوران ورزش حرفه‌ای خود مجبورند که با حفظ قواعد سفت‌وسختی، زاهدانه از بدن خود حراست کنند، غذاخوردنشان کنترل‌شده است، روزانه باید دوبار تمرین کنند و هفته‌ای حداقل دوبازی سخت در پیش دارند، شب‌ها باید زود بخوابند و صبح‌ها زود بیدار شوند، حتی از تعطیلات مردم عادی نیز برخوردار نیستند، در لیگ جزیره، حتی خبری از تعطیلات سال نو میلادی هم نیست، اینها البته هیچ‌کدام به معنی ستایش از این سبک زندگی اسپارتی نیست، بلکه تنها شاهدی است بر صحت ادعای چدستر که فوتبال تا چه حد از جنس یک مذهب سفت‌وسخت است.می‌توان سیاهه‌ای از آیین‌ها و مناسک مشابه در مذاهب و فوتبال را ارایه کرد، قربانی‌کردن، نظام سلسله‌مراتبی، مناسک تشرف، اوراد و ذکرها، قوانین، ایثار و مواردی از این دست را می‌توان به‌گونه‌ای مشابه در فوتبال و سایر مذاهب یافت.