چرا میدان از دستور شهرداری پیروی نمی‌کند

از حدود دو هفته پیش و در آستانه روز جهانی کارگر بیلبوردهایی با شعار «شهروند کوشا» توجهمان را جلب کرد: شهرداری تهران شهروندان را دعوت می‌کرد که در کار کردن جدیت به خرج بدهند.

می‌شود در نگاه اول فکر کرد که «دعوت به سختکوشی چه اشکالی دارد؟» اما وقتی بیشتر به نحوه دعوت و نهاد دعوت‌کننده فکر کنید می‌بینید ماجرا آنقدرها هم بی اشکال نیست.

بیلبوردهای شهرداری به ما نهیب می‌زند که: «مراقب دام تنبلی باشید!»، «پاشو، وقت کاره!» و یا «از همت است هرکه به هرجا رسیده»، در حالی که با نگاه به فسادهای کلان متوجه می شویم کسانی که به جایی رسیده‌اند لزوما پاداش همت خودشان را ندیده‌اند. بیلبورد دیگری می‌گفت: «استراحت ممنوع!» و آخری با لحنی حق به جانب نوشته بود: «کار عار نیست»، حواس شهرداری اما به این نیست که با نرخ بیکاری حدود ۱۰٪ و نرخ بیکاری بالای ۲۰٪ برای جوانان تهرانی، برای خیلی‌ها کار نیست.

شهرداری در نظر نمی‌گیرد بیکاری یک پدیده اجتماعی چندوجهی است و دلیل آن «تنبلی» بیکاران نیست، و سعی کردیم با یادآوری نکته‌هایی درباره بازار کار نشان دهیم این لحن دستوری و یکطرفانه قابل قبول نیست.

یک نظرسنجی هم به صورت طنزآمیز روی توییتر گذاشتیم که می‌پرسید بیلبوردهای شهرداری پیام‌های اخلاقی مفیدتری دارند یا امیرحسین مقصودلو (تتلو)؟ فراموش نکنیم که امیرحسین مقصودلو به قدری چهره موجهی دارد که نیروی دریایی برای کلیپش به او کمک می‌کند.

دیگرانی هم از شهرداری انتقاد کردند و این نهاد عمومی می‌توانست بپذیرد که طراحان سری «شهروند کوشا» اشتباه کرده‌اند. اما شهرداری این کار را نکرد.

پرده آخر مسئولیت پذیری شهرداری در داستان شهروند کوشا حمله توییتری به وبسایت میدان بود که در آن شهرداری از قول اقبال لاهوری به ما گفت: نادان لب ببند!

توضیح‌های بعدی ما هم در این باره که جواب یک انتقاد طنزآمیز توهین نیست با ادامه حملات شهرداری پاسخ گرفت.

این روزها بسیاری از نهادها و مقام‌های رسمی پایشان به توییتر و دیگر شبکه‌های اجتماعی باز شده است و حالا از رییس جمهور و وزیر تا شهرداری از ابزاری برای ارتباط با شهروندان استفاده می‌کنند که دولت استفاده از آن را ممنوع کرده است.

این جهان مجازی چنان موثر بوده که دستگاه‌های مختلف بستن آن را بی‌اثر یافته‌اند و خود به آن آمده‌اند، جهانی که فلسفه آن برای انسان‌ها‌ی مسئول درست خلاف دستور شهرداری به لب بستن است: داناییم و تازه لب گشوده‌ایم.

کانال میدان در تلگرام

حدود ۱۵ ماه پیش در میدان مطلبی در مورد وایبر منتشر کردیم که در آن نویسنده از مخاطبان می‌خواست به جای وایبر از تلگرام استفاده کنند. هدف نویسنده در آن متن مقایسه دو پیام‌رسان موبایلی با یکدیگر از حیث امنیت اطلاعات و رعایت معیارهای اخلاقی بود. اما در آن زمان کسی تصور نمی‌کرد تلگرام این قدر در ایران گسترده شود.

در این فاصله ۱۵ ماهه، تلگرام امکانات بسیاری را اضافه کرد. اضافه شدن این امکانات در کنار محدودیت‌هایی که برای وایبر ایجاد شد میلیون‌ها کاربر ایرانی را به تلگرام سرازیر کرد. این موضوع در کنار امکانات خاصی که این نرم‌افزار داشت آن را اکنون به چیزی بیش از یک پیام‌رسان موبایلی تبدیل کرده است. چیزی که جای بزرگی را در زمان روزمره کاربران ایرانی‌اش اشغال کرده است.

چنین گستردگی‌ای تلگرام را به یک موضوع سیاسی و مناقشه‌انگیز در ایران تبدیل کرده‌ است. بنابر چیزی که مسئولین تلگرام ادعا می‌کنند این نرم‌افزار هنوز یک پروژه غیرانتفاعی، امن و قابل اعتماد است. با این وجود ما نمی‌دانیم این تنش‌ها و در کنار آن گستردگی روزافزون تلگرام، وضعیت امنیت و اعتمادپذیری این نرم‌افزار را به چه سمتی خواهد برد.

سرویس جدید تلگرام با نام کانال، اتفاق جدیدی در شبکه‌های اجتماعی بود. سرویسی که امکانات گسترده‌ای را برای رسانه‌ها و تولیدکنندگان محتوا ایجاد می‌کند. بسیاری از رسانه‌ها به سرعت کانال‌های تلگرام خود را برای اطلاع‌رسانی گسترده‌تر و سریع‌تر راه‌اندازی کردند.

هر کسی در طول روز با انبوهی از اطلاعات رو به رو می‌شود. طوفان اطلاعات و اخبار روزانه از طریق کامپیوتر، تلویزیون و اخیرا گوشی موبایل به سمت مخاطبان سرازیر می‌شود. روزانه کوهی از تصاویر جنگ، آوارگی، فقر و خشونت در کنار شکوه ساختگی جهان ستاره‌های ورزش، فرهنگ و سیاست بر سر ما خراب می‌شود.

به باور ما دفن شدن زیر این کوه اطلاعات این خطر را دارد که ما را در برابر سنگینی هولناک آن بی حس و کرخت شویم. در عصر انفجار اطلاعات، فاجعه تنها می‌تواند به یک خبر لابلای سایر اخبار تقلیل پیدا کند.

ما در میدان سعی کرده‌ایم که پژواک بی اندیشه هیاهوی اطلاعات نباشیم؛ توجه مخاطبانمان را به اطرافشان جلب کنیم و از میان اخبار و رویدادها و مواضع گوناگون روی مسائل مشخصی متمرکز شویم که معنایی حقیقی در زندگی مخاطبان ما دارند. تمرکزی که می‌خواهیم مانع از دست رفتن حساسیتمان به واقعیت دنیای پیرامون شود.

چنین زمینه‌ای باعث شد که درباره راه انداختن کانال تلگرام دچار تردید باشیم. پیام‌های مخاطبان میدان که از ما می‌خواستند کانال تلگرام را راه‌اندازی کنیم کم نبودند. شک و تردیدهای ما کماکان ادامه دارند اما به نظر می‌رسد با توجه به مشکلاتی که همه ما در دسترسی به شبکه‌های اجتماعی داریم، کانال تلگرام ممکن است بتواند امکان اشتراک‌گذاری مطالب میدان را برای مخاطبان بیشتری فراهم کند.

کانال تلگرام میدان در آدرس telegram.me/meidaandotcom از امروز قابل دسترسی خواهد بود.