به کدام میدان می‌آیید؟

تلویزیون ایران اینترنشنال که در لندن مستقر است، امشب قسمت اول از برنامه جدیدی به نام «میدان» را با مصاحبه با فرزند بزرگ شاه سابق ایران آغاز کرد. برنامه جدید تلویزیون ایران اینترنشنال نه تنها از نام، که از لوگو و از بخشی از شعار وبسایت میدان استفاده کرده است. نام، نشان و شعار برنامه میدان تلویزیون ایران اینترنشنال به قدری مشابه نام، نشان و شعار وبسایت میدان است که بسیاری از مخاطبان شاید متوجه نشوند که به کدام میدان می‌آیند.

«میدان» نام وبسایتی تحلیلی و مستقر در تهران است که بیش از چهار سال است به طور داوطلبانه اداره می‌شود و با رویکردی انتقادی به مسایل مهمی می‌پردازد که رسانه‌های جریان اصلی فارسی زبان، در داخل و خارج، اغلب آنها را نادیده می‌گیرند یا به حاشیه می‌رانند. این نام دقیقا توسط تلویزیون ایران اینترنشنال که با بودجه‌ای چندین میلیارد پوندی از سوی یکی از اتباع عربستان سعودی اداره می‌شود کپی برداری شده است.
لوگوی برنامه «میدان» با تغییراتی جزئی در فونت و جهت حرکت حرف نون کپی‌برداری از لوگوی سایت مستقل میدان است.

سایت میدان با شعار «به میدان بیایید» در همه سال‌های فعالیتش از مخاطبانش خواسته تا با آن همراهی کنند. تلویزیون ایران اینترنشنال عینا از همین جمله برای دعوت مخاطبانش استفاده کرده است.

میدان همواره بر دسترسی همگان به صورت آزاد و رایگان به محتوا تاکید داشته است. اما آنچه که ایران اینترنشنال در کپی‌برداری از نام، لوگو و همچنین شعار میدان کرده است، از نظر ما کاملا غیرقابل قبول است.
بدیهی است که میدان به عنوان یک رسانه مستقل، هیچگونه ارتباطی با تلویزیون ایران اینترنشنال و برنامه «میدان» ندارد.
آنچه رسانه‌های جریان اصلی با بودجه‌های چندین میلیاردی غیرشفافشان همواره برای آن تلاش کرده‌اند، حذف صداهای مستقل، مخدوش کردن آن‌ها و یا تصاحب آن‌ها به نفع اهداف خودشان است. ما در میدان بیش از چهار سال است که برای ساختن صدایی مستقل و انتقادی تلاش کرده‌ایم. جدا از این که عمل تلویزیون ایران اینترنشنال آگاهانه یا تصادفی بوده باشدِ، اجازه نمی‌دهیم صدای مستقل ما مخدوش شود.

به میدان بیایید و صدای آن باشید.

تغییرات بهاری میدان

اوایل اردیبهشت‌ماه و پس از ۷۰ روز، میدان رفع فیلتر شد. فرایند پیگیری رفع فیلتر سایت برای ما فرایند خوش‌آیندی نبود. مجبور شدیم بخشی از مطالب را از روی میدان برداریم و در برخی سیاست‌هایمان بازنگری کنیم. برای تن دادن به چنین چیزی ما دو دلیل عمده داشتیم:

۱- همانطور که پیشتر هم گفته بودیم نمی‌خواهیم حرف‌های ما حاشیه‌ای، ممنوع و زیرزمینی شوند. ما حرف‌هایی داریم که باید بیشتر و بیشتر شنیده شوند. حرف‌هایی که هدفی جز تحکیم پایدار اخلاق، امنیت و آسایش برای همه مردم ندارد.

۲- عدم اعمال تغییرات مورد نظر «کمیته تعیین مصادیق محتوای مجرمانه»، علاوه بر فیلترینگ سایت، به پیگرد قضایی گردانندگان سایت نیز می‌انجامید.

علاوه بر رفع فیلتر و از دست رفتن بخشی از مطالب روی سایت میدان در بهار امسال تغییرات دیگری را نیز تجربه کرد. به لحاظ فنی، نسخه ۳ سایت منتشر شد تا سایت زیباتر، سریع‌تر و کاربردی‌تر شود. به لحاظ محتوایی نیز سه تغییر در سایت اتفاق افتاد که در ادامه کمی در مورد آن‌ها توضیح خواهیم داد.

 

یادداشت روز

یاداشت روز اولین بخشی بود که در نسخه جدید سایت به آن اضافه شد. در این بخش، هر روز یک یادداشت کوتاه منتشر می‌کنیم که به مسائل مورد علاقه میدان خواهد پرداخت. مطالب این بخش می‌تواند تالیف یا ترجمه باشد. اما نکته مشترک همه آن‌ها تحلیلی، سرراست و کوتاه بودنشان خواهد بود.

 

بازگشت به کیوسک

بخش دکه خبر از ابتدا با نام «کیوسک» شروع کرد. با تغییرات جدید این بخش دوباره «کیوسک» شد. چرا؟ از یکسو میدان قصد و توان پوشش اخبار روزانه را ندارد، و از سوی دیگر محدودیت‌های جدید رسانه‌ای دست ما را از پوشش دادن اخبار روزمره بیش از پیش کوتاه می‌کند. با کیوسک از بار خبری میدان خواهیم کاست و در عوض سعی می‌کنیم توجه شما را به حاشیه‌های اخبار، به نکاتی که ممکن است از دید سایر رسانه‌ها پنهان مانده باشند و همچنین به محتوای بین خطوط جلب کنیم.

 

چراغ برق میدان روشن شد

چراغ برق پیشنهادها و معرفی‌های کوتاهی است از کتاب، فیلم، موسیقی و چیزهای دیگر. در چراغ برق ماجرای کتاب‌ها و فیلم‌ها را لو نخواهیم داد، سعی می‌کنیم علاوه بر ترغیب‌کردن شما به خواندن و دیدن آنچه خواندنی، دیدنی و شنیدنی است، از حواشی موضوع، از تجربیات شخصی رودرویی با کتاب و اثر هنری نکته‌‌ای به اشتراک بگذاریم. چراغ‌برق لزوما ستونی برای حرفه‌ای‌ها نیست، جایی‌ست که در آن همه می‌توانند راحت‌تر بخوانند و ببینند و بگویند.

با همه این اتفاقات و تغییرات، کماکان «میدان جایی برای آدم‌ها است». به میدان بیایید و دیگران را هم به میدان بکشانید.

در روزهای آخر اسفند…

سال ۱۳۹۶ به پایان رسید. سالی پر از اتفاقات و حوادث شیرین و تلخ برای همگان. سالی که هر روزش خبری از فجایع زیست‌محیطی، حوادث طبیعی تلخ، مشکلات اقتصادی و تحولات سیاسی و اجتماعی می‌رسید. این سال را در کنار هم گذراندیم و با روشن‌ترین امیدها و انبوهی از نگرانی‌ها به سال جدید پا می‌گذاریم.

سال گذشته میدان یکی از بهترین یارانش را از دست داد. اشکان قاسمی، از بنیانگذاران میدان از میان ما رفت و به آبی‌ها پیوست. یادش در این آخرین روزهای اسفند بیش از همیشه گرم و زنده است.

در آخرین روز بهمن ۱۳۹۶ سد فیلتر «میدان» را بست. در بیش از سه سالی که از آغاز انتشار میدان می‌گذرد، یکی از اهداف و ملاحظات اصلی گردانندگان این بوده که مخاطبی عمومی بتواند این فضا را از آن خود بداند و محتوایش را در دسترس ببیند.

با همین هدف بوده که تلاش کرده‌ایم در میدان به موضوعاتی ملموس بپردازیم، مطالب انتقادی و بحث‌های تخصصی را تا حد امکان با زبانی ساده بگوییم و تا می‌توانیم عادت‌های پیچیده‌گویی و طولانی‌نویسی نالازم را بشکنیم و جدیت نقد را با عبوسی لحن اشتباه نگیریم.

اولویت دادن به مخاطب عمومی یک ملاحظه دیگر هم داشت: فیلتر نشویم؛ از تبعات قانونی و الزام‌آور فیلترینگ گذشته، نه همه توانایی و حوصله گذشتن از آن را دارند و نه همه حاضر به نوشتن در وبسایتی فیلترشده هستند.

ما می‌خواهیم گفتار انتقادی را میدان‌دار کنیم، نه آن که به انزوای آرام و ناامن زیرزمینش ببریم. در حالی که هیاهوی موج‌های سطحی و اولویت‌های اقلیت قدرتمند و ثروتمند به رسانه‌های جریان اصلی ایران و جهان شکل می‌دهد، ما می‌خواهیم نقدهای اساسی و موضوعات اصلی و مهم برای اکثریت جامعه را به جریان اصلی رسانه‌ای تبدیل کنیم. ما با به‌حاشیه‌رانده‌شدگانیم، اما نمی‌خواهیم در حاشیه بمانیم.

هرچند محتوای میدان از نظر مسئولان بررسی محتوای کشور نامناسب تشخیص داده شد اما میدان خود را سرسختانه مقید به اخلاق، امنیت و آسایش عمومی و همچنین انتشار حقایق می‌داند. همزمان باور داریم که بدون نقد صریح، مستند و مستدل، رسیدن به هیچ‌یک از این‌ها ممکن نیست.

رویارویی با محدودیت‌های انتشار در ایران و تبعاتی که پیش می‌آورد، مسائلی نیستند که میدان اولین رسانه‌ای باشد که با آنها روبرو می‌شود. این مسایل پاسخ عملی واحد و ثابتی ندارند و هر مجموعه شرایط به خصوصی به پاسخ‌های مشخصی برایشان منجر می‌شود.

اما آدمی نمی‌تواند وطنش را مثل بنفشه‌ها با خود ببرد هر کجا که خواست. پای ما در همین خاک است و فکر می‌کنیم هنوز باید حرفمان را بزنیم و کارمان را ادامه دهیم، حتی اگر به قیمت بازبینی و حذف بخشی از کارهای گذشته باشد.

ما حرف‌هایی داریم که نباید زیرزمینی و حاشیه‌ای شود و فکر می‌کنیم در شرایط حاضر می‌توان و باید این حرف‌ها را به نحوی بیان کرد. حرف‌هایی که هدفی جز تحکیم پایدار اخلاق، امنیت و آسایش برای همه مردم ندارد.

ما امیدواریم با تامین نظر مراجع قانونی دیگر پشت سد فیلتر نمانیم. بر این اساس پیگیر روند قانونی رفع فیلتر هستیم و امید داریم در اولین روزهای بهار میدان دوباره به روی مردم گشوده ‌شود.

چرا کامنت‌ها در میدان نیاز به تایید دارند؟

یکی از مخاطبان میدان در توئیتر پرسیده بود که چرا در جایی مثل میدان باید کامنت‌ها قبل از انتشار تایید شوند؟

ما به آزادی بیان باور داریم. اما این باور به این معنا نیست که قرار است میدان را در اختیار همه نظرات موجود در جهان بگذاریم. میدان، صدا بخشیدن به صداهای کمتر شنیده شده را رسالت خود می‌داند و در انجام این رسالت به خط مشی‌هایی پایبند است.

در انتشار کامنت‌های وبسایت، موازین و محدودیت‌هایی داریم. اگرچه نظری را به خاطر مخالفت با موضع‌گیری آن رد نخواهیم کرد، اما فحاشی و توهین به اشخاص، یا گروه‌های اجتماعی در میدان جایی ندارند. بنابراین کامنت‌های حاوی فحش و توهین لاجرم از سایت حذف می‌شوند.

همچنین ما می‌بایست به برخی ملاحظات مربوط به ساز و کار نظارت بر اینترنت در ایران نیز پایبند باشیم. این ضمانت قابل دسترس بودن سایت برای همگان در ایران است.

شاید نتوانیم کامنت‌ها در میدان را مستقیما منتشر کنیم اما تضمین می‌کنیم در نظارت بر کامنت‌ها نظرات شخصی و مواضع میدان کمترین تاثیر را دارند.