منو

سالگرد حادثه ۹ اسفند ۱۳۳۱

«۹ اسفند ۱۳۳۱» طرفداران شاه که عمدتاً از افراد شعبان جعفری بودند به خانه مصدق حمله کردند. با این اعتراضات نهایتاً از طرف دکتر مصدق مقابله شد و آرامش به فضا برگشت، اما شاید همین اعتراضات بود که کودتای ۲۸ مرداد را به همراه داشت. در این روز دکتر مصدق در دربار مشغول آخرین ملاقات خود با محمدرضا پهلوی بود و پس از آن به دلیل همین شورش‌ها ملاقاتی بین شاه ونخست‌وزیر شکل نگرفت. به گزارش روزنامه اطلاعات در روز ۱۰ اسفند ۱۳۳۲ مجلسی به مناسبت سالگرد «۹ اسفند» در منزل طیب حاج رضایی با حضور شعبان جعفری و عده‌ای از نظامیان و نمایندگان مجلسین برگزار شد.(منبع عکس: سرشار، هما؛ شعبان جعفری، لس‌آنجلس ۱۳۸۱، ص ۲۰۵.)
بیشتر بخوانید

 لشگر «ورزشکاران باستانی» به جای سربازان ارتش

شعبان جعفری در خاطرات خود از دیدارش یا رضا قطبی چند ماه قبل از انقلاب می‌گوید. او به رئیس رادیو ملی ایران پیشنهاد می‌دهد که باستانی‌کاران به تلویزیون آورده شوند،  تا از آنها «ستادی» تشکیل شده و به جای سربازان برای جلوگیری از حرکت‌های اعتراضی در شهرها مستقر شوند. در اعتراض‌های خیابانی پیش از انقلاب ۱۳۵۷ نیروهای هوادار دولت با عنوان «نیروی پایداری» به سرکوب معترضان پرداخته و با آنها درگیر می‌شدند اما عمده بار سرکوب بر دوش نیروی نظامی ارتش بود. طرح شعبان جعفری این بود که این نیروی نظامی با لات‌ها جایگزین شود.  
بیشتر بخوانید

بنیاد شهید در زمان شاه

در اغلب کشورها نهادی متولی حمایت و رسیدگی به «قهرمانان و شهدا» و یا خانواده‌های آن‌ها است. وجود این خدمات به ویژه بعد از جنگ‌ها برای ترمیم ارتباط نظام سیاسی حاکم با گروه‌هایی از جامعه که هزینه حمایت از دولت را با جان و جسم خود پرداخته‌اند ضروری است. در این بخش از مصاحبه با محمد باهری، وزیر دادگستری و معاون فرهنگی وزارت دربار در زمان علم، وی در مورد وجود چنین سازمانی در آن دوران سخن می‌گوید. به گفته باهری این سازمان فرزندان «شهدا» را با کمک‌های تحصیلی و مالی حمایت می‌کرده است.  
بیشتر بخوانید

شاهنشاه و متخصصان

درگیری میان حاکمان از یک سو و متخصصین و بروکرات‌ها از سوی دیگر، سابقه طولانی در ایران دارد. با افزایش قیمت نفت در دهه ۵۰ شمسی شاه ایران خواستار انجام طرح‌های بلندپروازانه اقتصادی و نظامی بود که با گاهی با مخالفت متخصصانی که جسارت نظر داشتند روبرو می‌شد. با وجود هشدارهای بسیاری در مورد اثرات تورمی و بحران‌ساز این طرح‌ها، شاه همیشه بروکرات‌ها را به کوته‌بینی متهم کرده و نظر شخصی خود را اعمال می‌کرد. در فاصله‌ای کوتاه و و با افول قمیت نفت اثرات منفی این طرح‌ها بر اقتصاد ایران نمایان شده و باعث گسترش اعتراضات مردمی شد. اسدلله علم وزیر دربار و دوست نزدیک شاه از سفر به خوزستان برای بازدید از طرح‌های نیشکر نوشته و نظر شاه در مورد متخصصان را یادآور می‌شود.
بیشتر بخوانید

ازدواج دستوری در عصر رضاشاه

استفاده از ازدواج برای تحکیم پیوندهای سیاسی امری قدیمی در تاریخ ایران است. رضاشاه برای وصلت با خانواده‌های مهم و پرقدرت که در ایران حکومت می‌کردند اصرار داشت. دستور ازدواج به اسدالله علم که بعدها وزیر دربار و یکی از نزدیکترین سیاستمداران به محمدرضا شاه شد یکی از این موارد است. این ازدواج تکمیل کننده حلقه‌ای بود که خاندان قوام، علم و پهلوی را به هم متصل می‌ساخت. علم در خاطرات خود به نحوه ازدواج اشاره کرده است.
بیشتر بخوانید